Αιγυπτιώτες Σατιριστές και Γελοιογράφοι: «Από τον “Ασμοδαίο” και τον “Σατάν” στη “Σφίγγα” και την “Τράκα – Τρούκα”»
Συνεχίζοντας την πλούσια φετινή πολιτιστική δραστηριότητά του ο Σύνδεσμος Αιγυπτιωτών Ελλήνων οργάνωσε στις 11 Μαΐου 2026 μία ακόμη εκδήλωση. Αυτή τη φορά το θέμα περιστρεφόταν γύρω από τη δράση των Αιγυπτιωτών στη χώρα που τους φιλοξενούσε σε έναν πολύ ειδικό τομέα της έντυπης δημοσιογραφίας, στη σάτιρα. Παρουσιάστρια της εκδήλωσης με τίτλο «Από τον “Ασμοδαίο” και τον “Σατάν” στη “Σφίγγα” και την “Τράκα – Τρούκα”» η Αιγυπτιώτισα Μαρία Αδαμαντίδου, δημοσιογράφος, ερευνήτρια, αλλά και αυτοδίδακτη γελοιογράφος, με σημαντική παρουσία εδώ και πολλά χρόνια στον περιοδικό τύπο της Ελλάδας.
Ανάμεσα στο πολυπληθές κοινό που παραβρέθηκε στην εκδήλωση υπήρξαν και δύο ξεχωριστές παρουσίες: η Διευθύντρια του Μορφωτικού Kέντρου της Αιγυπτιακής Πρεσβείας στην Αθήνα Δρ. Μανάλ ‘Αλυ, αλλά και ο Μιχάλης Κωβαίος, ‘Εφορος Πολιτιστικών για πολλά χρόνια, που η μετά από καιρό εμφάνισή του σε ένα χώρο στον οποίο πρόσφερε πολλά προκάλεσε τη συγκίνηση των παρευρισκομένων. Η έφορος Πολιτιστικών Ηλιάνα Θεμιστοκλέους προλόγισε την εκδήλωση αφού υποδέχθηκε τους δύο εκλεκτούς προσκεκλημένους και μίλησε με θερμά λόγια για την πολυσχιδή δραστηριότητα της Μαρίας Αδαμαντίδου. Η ίδια η ομιλήτρια παίρνοντας τον λόγο αφού έκανε μια σύντομη εισαγωγή στα Αραβικά για το αντικείμενο της εκδήλωσης, τιμώντας έτσι την επίσημη εκπρόσωπο του Αιγυπτιακού κράτους, άρχισε να ξεδιπλώνει με τον χαρισματικό της λόγο την ιστορία του Αιγυπτιώτικου σατιρικού εντύπου.
Μια ιστορία κάθε άλλο παρά ευκαταφρόνητη τόσο σε διάρκεια όσο και σε όγκο, αλλά και τις περισσότερες φορές σε ποιότητα.
Ειδική αναφορά έγινε σε περιοδικά που άφησαν το σημάδι τους στο πολιτιστικό γίγνεσθαι των Αιγυπτιωτών καταφέρνοντας να κρατηθούν ζωντανά όχι μόνο στα χρόνια της μεγάλης παρουσίας των Ελλήνων στην Αίγυπτο, αλλά και τις πιο δύσκολες εποχές όταν ο πληθυσμός της παροικίας είχε αρχίσει να μειώνεται δραστικά. Ο «Σατάν» του Κοκάλλη και το κατά κάποιο τρόπο «παιδί» του ο Μεφιστό του ίδιου δημοσιογράφου, και η «Τράκα – τρούκα» του Χαλκέα που άφησαν το βαθύ αποτύπωμά τους, σχολιάζοντας με τον ευφάνταστο σατιρικό τους τρόπο τόσο τα Παροικιακά ζητήματα, όσο και τα Ελλαδικά, έχοντας πάντα σαν στόχο των αιχμηρών τους σχολίων τους προβεβλημένους παράγοντες της παροικιακής ομογένειας και τους πολιτικούς της Ελλάδας.
Αλλά φυσικά αυτά δεν ήταν τα μόνα έντυπα που έγραψαν την ιστορία της σάτιρας στην Αίγυπτο των Ελλήνων. Υπήρξαν και πολλά άλλα σε διάφορες μορφές, βραχύβια τα περισσότερα αλλά και κάποια με εκτεταμένη χρονική παρουσία όπως η Σφίγξ του Ρωμάνου ή ο Ασμοδαίος του Τσιχλάκη.
Αν και σε μεγάλο βαθμό οι εκδόσεις αυτές ήταν προϊόν σχεδόν στο σύνολό τους βγαλμένο από τα χέρια του εκδότη τους πρόσφεραν το έδαφος για να δείξουν το μεγάλο ταλέντο τους προσωπικότητες όπως ο Κίμων Ευάγγελος Μαραγκός και ο Λευτέρης Τσέλιος.
Πέρα από την αποκάλυψη σημαντικών πληροφοριών για αυτά τα έντυπα, η παρουσιάστρια είχε και την εξαιρετική ιδέα να παρουσιάσει χαρακτηριστικά αποσπάσματα από την ύλη τους, διαβασμένα με την εκφραστική δύναμη του Πάνου Κατέρη (κάποιες φορές και σε διάλογο με την ομιλήτρια) αλλά και χαρακτηριστικές εικόνες, όπου η γελοιογραφία, αυτό το εξόχως αποτελεσματικό εργαλείο της σάτιρας, είχε δεσπόζουσα θέση.
Στο τέλος της παρουσίασης, την οποία στήριξαν τεχνικά ο Τάκης Σφακιανόπουλος και ο Κώστας Παπανικολάου και απαθανάτισαν σε βίντεο, που σύντομα θα ανέβει στο κανάλι του Συνδέσμου στο Youtube, o Μάκης Κυριακίδης και φωτογραφικά ο Στέλιος Κυρίτσης. Η Ηλιάνα Θεμιστοκλέους υπογράμμισε την αξία της δουλειάς της Μαρίας Αδαμαντίδου που με το ερευνητικό της έργο συνεισφέρει αποφασιστικά στην ανάδειξη μιας πολύτιμης κληρονομιάς του Αιγυπτιώτη Ελληνισμού.
Ο Πρόεδρος του Συνδέσμου Κώστας Μιχαηλίδης, στο κλείσιμο της βραδιάς, εξέφρασε τις ευχαριστίες των Αιγυπτιωτών προς την ομιλήτρια προσφέροντας της ένα τιμητικό δώρο.
Δελτίο Τύπου: ΣΑΕ
